İş güvenliği donanımı seçerken
bilmeniz gereken her standart.

EN 397, endüstriyel ortamlarda kullanılan koruyucu baretlerin Avrupa standardıdır. Standart; baretin yukarıdan düşen cisimlere karşı belirli bir enerji emme kapasitesini, çene kayışının kasıtlı kopma yükünü ve elektrik penetrasyonuna karşı asgari direncini tanımlar. Türkiye'de İSG Yönetmeliği uyumlu satın alımlarda doğrudan referans gösterilir.

Baret, inşaat şantiyesi, fabrika içi üretim, depo, tesis bakımı gibi düşen cisim riski bulunan tüm alanlarda zorunlu kabul edilir. Ek olarak yan deformasyon (LD), erimiş metal sıçraması (MM), düşük sıcaklık (-30 °C / -20 °C) ve elektrik izolasyonu (440 V AC) gibi opsiyonel performans sınıfları, satın alma sırasında risk profiline göre tercih edilir.

Vardiya Baş Koruma kataloğundaki tüm baretler EN 397 +A1:2012 sertifikalıdır.

EN 12492, dağcılık ve teknik kurtarma operasyonları için tasarlanmış kaskların standardıdır. EN 397'den farkı: çene kayışı kuvvetlendirilmiştir (500 N+ dayanım) — düşme anında baretin baştan çıkmasını engeller — ve dört yönlü darbe testleri (üst, ön, yan, arka) gerektirir.

Yüksekte çalışan personel (çatı, kule, iskele, rüzgâr türbini), teknik kurtarma ekipleri, AFAD/UMKE personeli ve dağcılar için kullanılır. EN 397 baretler düşey düşme arrest sistemine entegre edilemez; bu nedenle yüksekte çalışan ekiplerde EN 12492 zorunlu olarak aranır.

EN 50365, baretin elektrik gerilimi altındaki sistemlere yakın çalışma sırasında kullanıcıya geçen kaçak akıma karşı izolasyon performansını belirleyen standartdır. Sınıf 0 — 1000 V AC / 1500 V DC altındaki sistemlerde kullanım için onayı tanımlar.

Elektrik panel teknisyenleri, enerji nakil hattı çalışanları, telekomünikasyon kule operatörleri için zorunludur. EN 50365 sertifikası alabilmesi için baretin metal içermemesi ve tüm elektrik izolasyon testlerini geçmiş olması gerekir.

EN 812, sabit nesnelere baş çarpması (alçak tavan, boru, raf) riskine karşı tasarlanan bump cap'lerin standardıdır. Düşen cisme karşı koruma sağlamaz — EN 397'nin yerine geçmez. Şapka formundadır, ABS sert iç kabuk ile kumaş kaplamalı dış yüzey içerir.

Tesis bakım, hafif üretim, gıda imalatı, depo gibi sürekli baret takmanın gereksiz olduğu ortamlarda kullanılır. Düşen cisim riski varsa EN 397 zorunlu kalır.

EN ISO 20345, koruyucu burunlu iş ayakkabılarının performansını sınıflandıran uluslararası standartdır. Tüm iş ayakkabılarının taban delinme dayanımı, çekme dayanımı, kayma direnci gibi temel testleri geçmesi gerekir; üzerine performans sınıfları ve harf kombinasyonları eklenir.

Sınıflar:

• S1 — Çelik/kompozit burun + antistatik + enerji emici topuk + kapalı topuk
• S1P — S1 + delinmez taban (PL plastik veya PT metal)
• S2 — S1 + üst gövde su geçirmez
• S3 — S2 + delinmez taban + tabanda dış nüksetme
• S5 — Çizme formu + S3 özellikleri

Ek harfler: SR (kayma direnci), CI (soğuk izolasyonu), FO (yağa dayanım), A (antistatik), E (topuk şok emilimi), WPA (kısa süreli su girişi).

EN ISO 20345:2022 revizyonu, kompozit (PL — non-metallic) delinme dayanım plakalarını da kabul eder; metal yerine kevlar/aramid kullanılan modeller havaalanı ve elektrik işlerinde tercih edilir. İş ayakkabısı kataloğunda tüm modeller EN ISO 20345 sertifikalıdır.

EN 388, eldivenin aşınma, kesik, yırtılma, delinme ve darbe direncini ölçer. Sonuç 4 rakam + 1 harf + 1 rakam formatında verilir (örn. 4X43FP):

• 1. rakam — Aşınma direnci (0–4)
• 2. rakam — Kesik direnci (0–5, eski Coupe metodu)
• 3. rakam — Yırtılma direnci (0–4)
• 4. rakam — Delinme direnci (0–4)
• Harf — ISO 13997 kesik direnci (A–F, en yüksek F)
• Son rakam — Darbe (P=geçti, X=test edilmedi)

EN 388:2016 revizyonu ile ISO 13997 kesik direnci ana metoda dönüşmüştür. Yüksek riskli ortamlarda (cam, sac, döküm) en az C–D seviyesi tercih edilir.

EN 511, eldivenin temas soğuğu, dolaşım soğuğu ve su geçirmezlik performansını ölçer. Soğuk hava deposu, kış vardiyası, dış saha ekipleri için tercih edilir.

EN 374, eldivenin sıvı ve kimyasal geçirgenliği ile mikroorganizma bariyeri performansını ölçer. Kimyasal sıçrama riskli alanlar (laboratuvar, temizlik, petrokimya) için zorunludur. Tip A, B ve C alt sınıflandırmaları, eldivenin kaç farklı kimyasala karşı dayanım sağladığını gösterir.

EN 12477, kaynak operasyonunda kullanılacak eldivenin ısı, kıvılcım, sıçrayan metal ve UV direncini ölçer. Tip A (yüksek dayanım, MIG/MAG/elektrik ark) ve Tip B (esneklik, TIG kaynağı) sınıflandırması yapılır.

EN 407, eldivenin yanıcılık, temas ısısı, konvektif ısı, radyant ısı, küçük metal sıçraması ve büyük metal sıçraması direncini ölçer. Dökümhane, kaynak ve fırın operasyonlarında zorunludur. EN 388 ile birlikte aranır.

EN 166, koruyucu gözlük ve yüz siperliği için temel mekanik dayanım, optik kalite ve yan koruma testlerini içerir. Tüm iş güvenliği gözlüklerinin taban sertifikasıdır. Sertifika kodu üzerinde alt sınıflandırma harfleri (B = orta enerjili darbe, F = düşük enerjili darbe vb.) yer alır.

EN 169, kaynak operasyonu için renkli filtre standardıdır. Kaynak yöntemine ve akım yoğunluğuna göre filtre numarası seçilir. Kaynakçı gözlükleri ve maskelerinde aranır.

EN 170, ultraviyole ışın yoğun ortamlarda (sterilizasyon, UV taşlama) kullanılan filtrelerin standardıdır. UV maruziyetinin yoğun olduğu sağlık ve laboratuvar ortamlarında aranır.

EN 172, dış mekân çalışanları için güneş ışınlarına karşı koruyucu filtrelerin standardıdır. İnşaat, lojistik, denizcilik gibi yoğun güneşe maruz kalan ekiplerde tercih edilir.

EN ISO 20471, yol, demiryolu, havaalanı, lojistik ve gece vardiyası ekiplerinin uzaktan tanımlanması için tasarlanan hi-vis tekstillerin standardıdır. Reflektör şerit konumu, fluoresans malzeme yüzde alanı ve yıkama dayanımı standartta tanımlıdır.

Üç sınıf vardır:

• Sınıf 1 — Minimum görünürlük (sadece yelek, düşük hızlı ortam)
• Sınıf 2 — Orta (yelek + kollu üst, kentsel ve depo)
• Sınıf 3 — Yüksek (üst + alt giyim, otoyol ve gece çalışması için tercih edilir)

AB ülkelerinde otoyol bakım, demiryolu, havaalanı apron çalışanları için yasal zorunluluktur. Türkiye'de İSG değerlendirmelerinde ekipman görünürlüğü gerektiren her iş için aranır.

EN ISO 11611, kaynak ve benzeri sıcak iş için tasarlanan giyim standardıdır. Sıcak metal sıçramasını ve kısa süreli alev direncini ölçer. Sınıf 1 (düşük risk — TIG kaynağı, hafif elektrik ark) ve Sınıf 2 (yüksek risk — MIG/MAG, plazma kesim) kategorileri vardır.

EN ISO 11612, kaynak dışındaki ısıl risklere (radyant ısı, konvektif ısı, sıçrayan metal) karşı korunma sağlayan giyimin standardıdır. Petrokimya, dökümhane, demir-çelik ve enerji sektöründe zorunludur. Standardın altında A1, A2, B, C, D, E, F gibi performans alt-kodları bulunur.

EN ISO 14116, alevle kısa süreli temasa karşı tutuşmayı ve alev yayılımını sınırlayan giyimin standardıdır. EN ISO 11612'den daha hafif risk seviyesi içindir; ofis-saha karma kullanımda hafif alev koruması olarak tercih edilir.

EN 13034 Tip 6, düşük yoğunlukta sıvı kimyasal sıçrama riskine karşı tek kullanımlık veya tekrar kullanılabilir tulum standardıdır. Boya, temizlik ve hafif laboratuvar ortamlarında temel koruma için aranır.

EN 14605, basınçlı sıvı (Tip 3) veya sprey (Tip 4) kimyasal maruziyetine karşı tulum standardıdır. Petrokimya, ilaç ve yoğun temizlik sektörlerinde aranır. Tulum dikiş yerleri sızdırmaz olmalıdır.

EN ISO 13688, koruyucu giyimin temel ergonomik, dermatolojik, etiketleme ve boyut gereksinimlerini tanımlar. Tek başına bir performans sınıfı değildir; diğer EN standartlarıyla (örn. EN ISO 11611, EN ISO 20471) birlikte aranır. Bir ürünün etiketinde bu standardın yer alması, üreticinin temel uyumu sağladığını gösterir.

EN 352-1, kulak üstü kulaklıkların (earmuff) ses azaltma performansını ölçer. Sertifika sonucu olarak SNR (Single Number Rating) değeri kataloğa düşer; tipik aralık 23–35 dB'dir. Dökümhane, kaynak, taşlama gibi yüksek gürültü ortamlarında zorunludur.

EN 352-2, tek kullanımlık ve tekrar kullanılabilir kulak tıkaçlarının standardıdır. Düşük profil gerektiren çalışmalarda (baret altı, kulaklık takamayan ekipler) tercih edilir.

EN 149, partikül filtresi içeren yüz maskelerinin standardıdır. Filtreleme verimliliği üç sınıfta tanımlanır:

• FFP1 — En az %78 filtreleme (toz, polen)
• FFP2 — En az %92 filtreleme (sektör standardı)
• FFP3 — En az %98 filtreleme (yüksek risk, sağlık, ilaç)

Pandemi sonrası FFP2 sektörde standart hâle gelmiştir. Toz, polen, virüs ve bakteriden korunmada kullanılır. Maskenin yüze tam oturması (fit test) etkin korumanın koşuludur.

EN 14387, yarı maske ve tam yüz maskelerine takılan gaz ve buhar filtrelerinin standardıdır. Filtreler harf koduyla sınıflandırılır:

• A — Organik gazlar/buharlar (boya, çözücü)
• B — İnorganik gazlar (klor, hidrojen sülfür)
• E — Asit gazları
• K — Amonyak

Renk kodları (A=kahverengi, B=gri, E=sarı, K=yeşil) global olarak standarttır.

ISO 7010, iş yerlerinde kullanılan güvenlik işaretlerinin uluslararası standardıdır. Renkler ve şekiller globalde tek tiptir, böylece dil bilmeyen personel bile mesajı anında okuyabilir:

• Kırmızı (P serisi) — Yasak
• Sarı (W serisi) — Uyarı / Tehlike
• Mavi (M serisi) — Zorunlu eylem (KKD takın vb.)
• Yeşil (E/F serisi) — Acil çıkış / Güvenlik / İlk yardım
• Beyaz/Kırmızı çerçeveli — Yangın güvenliği

ISO 7010, AB üye ülkelerinde ve Türkiye'de İSG mevzuatının doğrudan referansı olarak kabul edilir. Vardiya İkaz Levhası kataloğundaki tüm levhalar bu standartla uyumludur.

OEKO-TEX Standard 100, tekstil ürünlerinin sağlığa zararlı kimyasallardan arındırılmış olduğunu garanti eden bağımsız bir sertifikadır. Üretimin her aşaması (iplik, dokuma, boya, son işlem) test edilir. İçlik, ter bandı ve doğrudan cilt teması olan tüm tekstil ürünlerinde aranır.

Vardiya kataloğundaki içlik ve ter bantlarımız Oeko-Tex® belgelidir; uzun vardiyalarda dermatolojik güvenlik ve cilt rahatsızlığı oluşturmama garantisi sağlar.

6331 sayılı kanun, Türkiye'deki tüm işverenlerin işyerinde KKD sağlama, risk değerlendirmesi yapma, İSG eğitimi verme ve İSG-KATİP sistemine kayıt zorunluluğunu tanımlar. Tedarik kararlarınızda EN/ISO standartlarına uyum bu kanunun gereğidir; SGK denetimlerinde tedarikçi sertifika belgeleri istenir.

KKD Yönetmeliği, AB 2016/425 direktifine uyumlu olarak Türkiye'de uygulanan KKD piyasaya arz koşullarını tanımlar. Tüm KKD ürünlerinin CE işareti ve teknik dosyası mevcut olmalıdır. Vardiya kataloğundaki tüm KKD ürünleri bu yönetmelikle uyumludur ve fatura ekinde teknik belge talebi karşılanır.